2012土耳其高考试卷——生物学.pdf

SYM 1 24062012 1 1162 1 00000000 TEMEL SORU K TAP I I SYM A IKLAMA 1 Bu kitap kta Lisans Yerle tirme S nav 2 Biyoloji Testi bulunmaktad r 2 Bu test i in verilen cevaplama s resi 45 dakikad r 3 Bu testte yer alan her sorunun sadece bir do ru cevab vard r Bir soru i in birden ok cevap yeri i aretlenmi se o soru yanl cevaplanm say lacakt r 4 aretledi iniz bir cevab de i tirmek istedi inizde sil me i lemini ok iyi yapman z gerekti ini unutmay n z 5 Bu test puanlan rken do ru cevaplar n z n say s ndan yanl cevaplar n z n say s n n d rtte biri d lecek ve kalan say ham puan n z olacakt r Bu nedenle hakk n da hi bir fi kriniz olmayan sorular bo b rak n z Ancak soruda verilen se eneklerden birka n eleyebiliyorsa n z kalanlar aras nda do ru cevab kestirmeye al man z yarar n za olabilir 6 S navda uyulacak di er kurallar bu kitap n arka ka pa nda belirtilmi tir SYM SYM Bask METEKSAN A Ankara SINAVDA UYULACAK KURALLAR Bu testlerin her hakk sakl d r Hangi ama la olursa olsun testlerin tamam n n veya bir k sm n n Merkezimizin yaz l izni olmadan kopya edilmesi foto raf n n ekilmesi herhangi bir yolla o alt lmas yay mlanmas ya da kullan lmas yasakt r Bu yasa a uymayanlar gerekli cezai sorumlulu u ve testlerin haz rlanmas ndaki mali k lfeti pe inen kabullenmi say l r 1 Cep telefonu ile s nava girmek kesinlikle yasakt r a r cihaz telsiz foto raf makinesi vb ara larla cep bilgi sayar kol ya da cep saati gibi her t rl bilgisayar zelli i bulunan cihazlarla silah ve benzeri te hizatla m sved de k d defter kitap s zl k s zl k i levi olan elektronik ayg t hesap cetveli hesap makinesi pergel a l er cetvel vb ara larla s nava girmek kesinlikle yasakt r Bu ara larla s nava girmi adaylar n ad mutlaka Salon S nav Tutana na yaz lacak bu adaylar n s nav ge ersiz say lacakt r S nava kalem silgi kalemt ra saat vb ara la ve kulakl k k pe bro vb tak herhangi bir metal e ya ile girmek de kesinlikle yasakt r Yiyecek i ecek vb t ketim malzemeleri de s nava getirilemez Adaylar s nava effaf i e i erisinde su getirebilecektir 2 Bu test i in verilen cevaplama s resi 45 dakikad r S nav ba lad ktan sonra Fizik Testinin cevaplama s resi bitmeden ve Biyoloji Testinin son 15 dakikas i inde aday n s navdan kmas na kesinlikle izin verilmeyecek tir ki test aras nda birinci testin soru kitap n n toplanmas ikinci ve nc testin soru kitap n n da t lmas i lemleri d nda ara verilmez Toplama ve da tma i lemi s ras nda adaylar n salondan d ar kmalar kesinlikle yasakt r 3 S nav salonundan ayr lan aday her ne sebeple olursa olsun tekrar s nava al nmayacakt r 4 S nav s resince g revlilerle konu mak g revlilere soru sormak yasakt r Ayn ekilde g revlilerin de adaylarla yak ndan ve al ak sesle konu malar ayr ca adaylar n birbirinden kalem silgi vb eyleri istemeleri kesinlikle yasakt r 5 S nav s ras nda g revlilerin her t rl uyar lar na uymak zorundas n z S nav n z n ge erli say lmas her eyden nce s nav kurallar na uyman za ba l d r Kurallara ayk r davran ta bulunanlar n ve yap lacak uyar lara uymayanlar n kimlik bilgileri Salon S nav Tutana na yaz lacak ve s navlar ge ersiz say lacakt r 6 S nav s ras nda kopya eken ekmeye kalk an kopya veren kopya ekilmesine yard m edenlerin kimlik bilgileri Salon S nav Tutana na yaz lacak ve bu adaylar n s navlar ge ersiz say lacakt r G revliler kopya ekmeye ya da vermeye kalk anlar uyarmak zorunda de ildir sorumluluk size aittir Adaylar n test sorular na verdikleri cevaplar n da l mlar bilgi i lem y ntemleriyle incelenecek bu incelemelerden elde edilen bulgular bireysel ya da toplu olarak kopya ekildi ini g sterirse kopya eylemine kat lan aday n adaylar n s nav ge ersiz say lacakt r S nav g revlileri bir salondaki s nav n kurallara uygun bi imde yap lmad n toplu kopya giri iminde bulunuldu unu raporlar nda bildirdi i takdirde SYM takdir hakk n kullanarak bu salonda s nava giren t m adaylar n s nav n ge ersiz sayabilir 7 Cevap k d nda doldurman z gereken alanlar bulunmaktad r Bu alanlar doldurunuz Cevap k d n z ba kalar taraf ndan g r lmeyecek ekilde tutman z gerekmektedir Cevap k d na yaz lacak her t rl yaz da ve yap lacak b t n i aretlemelerde salon g revlisinin ataca imzalar hari kur un kalem kullan lacakt r S nav s resi bitti inde cevaplar n cevap k d na i aretlenmi olmas gerekir Soru kitap na i aretlenen cevaplar ge erli de ildir 8 Soru kitap n z al r almaz kapa nda bulunan ilgili alanlara kimlik bilgilerinizi yaz n z Sayfalar n eksik olup olma d n kitap kta bas m hatalar n n bulunup bulunmad n ve soru kitap n n her sayfas nda bas l bulunan soru kitap k numaras n n kitap n n kapa nda bas l soru kitap k numaras yla ayn olup olmad n kontrol ediniz Soru kitap n z n sayfas eksik ya da bas m hatal ysa de i tirilmesi i in Salon Ba kan na ba vurunuz Size bu s nav n her bir testi i in ayr ayr kitap klar verilmektedir Her kitap n Soru Kitap k Numaras birbirin den farkl d r Bu nedenle her test i in ald n z kitap n Soru Kitap k Numaras n cevap k d n zdaki ilgili alana kodlaman z ok nemlidir LYS 2 de size verilen Biyoloji Testinin Soru Kitap k Numaras n cevap k d n zdaki Biyoloji Soru Kitap k Numaras alan na kodlay n z Soru kitap ve cevap k d zerinde yer alan ve ilgili testin Soru Kitap k Numaras n do ru kodlad n z beyan eden alan imzalay n z salon g revlisinin kodlaman n do ru yap ld n beyan eden alan imzalad ndan emin olunuz Salon g revlisi imzas n t kenmez kalemle ve siz kodlamay yapt ktan sonra atmal d r 9 S nav sonunda soru kitap klar toplanacak ve SYM de tek tek incelenecektir Soru kitap n n bir sayfas bile eksik karsa s nav n z ge ersiz say lacakt r 10 Cevap k d na ve soru kitap na yaz lmas ve i aretlenmesi gereken bilgilerde bir eksiklik ve veya yanl l k olmas h linde s nav n z n de erlendirilmesi m mk n olamamaktad r sorumluluk size aittir 11 Soru kitap n n sayfalar ndaki bo yerleri m svedde i in kullanabilirsiniz 12 Sorular ve veya bu sorulara verdi iniz cevaplar ayr bir k da yaz p bu k d d ar karman z kesinlikle yasakt r 13 Her testin cevaplar n cevap k d ndaki ilgili alana i aretleyiniz 14 S nav salonundan ayr lmadan nce soru kitap n z ve cevap k d n z salon g revlilerine teslim etmeyi unutmay n z SYM 2012 LYS2 B YB YOLOJ TEST 1 Bu testte 30 soru vard r 2 Cevaplar n z cevap k d n n Biyoloji Testi i in ayr lan k sm na i aretleyiniz Hayvansal h cre zarlar na zg ll k kazand ran gli kolipitler a a dakilerin hangisinde sentezlenir A B C D E RibozomlardaSitoplazmada Golgi ayg t ndaLizozomda H cre zar nda nsanda ger ekle en normal mitoz ve mayoz b l n me olaylar ile ilgili olarak a a daki ifadelerden hangisi yanl t r A B C D E Mitoz b l nme ile mayoz I b l nmeleri tamamlan d nda ayn say da h cre olu ur Mitozun metafaz evresindeki bir h crenin kromozom say s mayozun anafaz II evresindeki kromozom say s n n iki kat d r Mitozun metafaz ve mayozun metafaz II evresindeki kromozomlar iki er kromatitlidir Mayoz b l nme sonunda olu an h crelerin kal tsal yap lar genellikle atasal h creden farkl d r Mayoz ge iren bir h crenin anafaz I evresindeki kromozom say s mitoz ge iren bir h crenin meta faz evresindeki kromozom say s na e ittir 1 2 Bir hayvan h cresindeki glikoliz Krebs d ng s ve elektron ta ma sistemi olaylar h crenin hangi k s mlar nda ger ekle ir Glikoliz A B C D E ekirdek Mitokondri H cre zar ekirdek Sitoplazma Endoplazmik retikulum Sitoplazma ekirdek Mitokondri Sitoplazma Mitokondri Mitokondri H cre zar Endoplazmik Endoplazmik retikulum retikulum Alkol fermantasyonu oksijenli solunum ve laktik asit fermantasyonunda a a dakilerden hangisi ortak de ildir A B C D E Enzimlerin kullan lmas ATP nin sentezlenmesi Organik maddelerin y k lmas NADH H olu umu CO2 olu umu 3 4 Di er sayfaya ge iniz 1 SYM 2012 LYS2 B Y Canl lar n s n fland r lmas nda s ras yla lem ube s n f tak m aile cins t r basamaklar kullan l r Buna g re lem basama ndan t r basama na do ru gidildik e her bir basamaktaki birey say s ve bu bireylerin aralar ndaki ortak olan zellik say s nas l de i ir A B C D E Azal r Artar Azal r De i mez Artar Azal r Artar De i mez Artar Artar I Baz proteinlerin amino asit dizisinin birbirine benzerlik g stermesi II Ya ad klar ortamlar n birbirine benzerlik g stermesi III Ribozomal RNA daki baz dizilerinin birbirine benzerlik g stermesi IV Baz enzimlerin molek ler yap lar n n birbirine benzerlik g stermesi V Besinlerinin birbirine benzerlik g stermesi Yukar dakilerden hangileri farkl hayvan t rlerinin akraba oldu unu g stermede kan t olarak kullan labilir A B C D E I II ve IIII III ve IV II III ve IVII IV ve V III IV ve V 5 6 3 CTA ACC GTC ATC AGC GAG CAT 5 Yukar da g sterilen DNA anlaml zincirinde ortaya kan bir mutasyon sonucunda koyu renkle yaz lan kodondaki alt izili guaninin yerine adenin girmi tir Ancak DNA zincirinin ifreledi i polipeptit zincirinde i levsel bir aksakl k olu mam t r mRNA sentezi DNA n n anlaml zincirinin 3 ucundan ba layarak ger ekle tirilir Bu olayda aksakl n olu mamas yla ilgili olarak I Mutasyon enzim proteininin aktif merkezine rast gelecek bir de i ikli e neden olmam t r II GAG ve GAA kodonlar ayn amino asidi ifreler III DNA daki bu de i iklik mRNA ya yans maz yarg lar ndan hangileri do rudur A B C E D Yaln z IYaln z IIYaln z III I ve IIII ve III 7 Di er sayfaya ge iniz 2 SYM 2012 LYS2 B Y A a daki soya ac bir ailedeki bireylerin X kromozo mu zerindeki ekinik bir alelle kal t lan renk k rl hastal yla ilgili fenotiplerini g stermektedir Buna g re numaralanm bireyler ve bu bireylerin sa lam fenotipteki bireylerden olacak ocuklar yla ilgili olarak a a daki yorumlardan hangisinin do rulu u kesin de ildir Mutasyon olu mad kabul edilecektir A B C D E 1 bireyin k z ocuklar renk k r olmaz 2 bireyin normal fenotipteki k z ocuklar n n t m ta y c d r 2 bireyin annesi bu zellik y n nden ta y c d r 3 bireyin normal olmas n sa layan gen annesin den ge mi tir 3 bireyin erkek ocuklar n n hi birinde renk k rl g r lmez 8 Bir bilim insan insan genomunda meydana gelen mu tasyonlar n olu um h z ve miktar n ara t rmak i in Y kromozomunu se mi tir I Cinsiyetin Y kromozomunun varl na veya yoklu una ba l olarak belirlenmesi II Y kromozomunun babadan erkek ocu a ge mesi III Y kromozomunun X e homolog olmayan par as ndaki genlerin birinci d lde fenotipte etkisini g stermesi Y kromozomuna ait yukar daki zelliklerden hangi leri bu ara t rma i in Y kromozomunun se ilme sinde etkili olmu tur A B C E D Yaln z IYaln z IIYaln z III I ve IIII ve III Karanfil bitki t r ne ait bir pop lasyonda k rm z pembe ve beyaz renkli i e e sahip bitkiler vard r B yle bir pop lasyona ait k rm z i ekli bir karanfil bitkisi beyaz i ekli bir karanfil bitkisiyle aprazlan d nda F1 d l nde elde edilen ok say daki bireyle rin hepsinin pembe i ekli olmas a a dakilerden hangisiyle a klanabilir A B C D E Aleller aras nda eksik bask nl n olmas yla Aleller aras nda e bask nl n olmas yla Mutasyon meydana gelmi olmas yla Baz zelliklerin ok say da alel ile kontrol edilme siyle Kromozomlarda ayr lmama olay n n g r lmesiyle 9 10 Di er sayfaya ge iniz 3 SYM 2012 LYS2 B Y Bir bitkide A ve B zelliklerinin kal t m ndan sorumlu olan genler ba l genlerdir ve birlikte kal t lma e ili mindedir Bir bitkide bu genlerin kromozom zerindeki dizilimi eklindedir Bu bitki ekinik fenotipli bir bitki ile aprazland nda I AaBb II Aabb III aaBb IV aabb genotiplerine sahip e itli say da yavrular elde edilmi tir Buna g re bu genotiplerden hangilerine sahip yav rular n daha fazla oranda ortaya kmas beklenir A B C E D I ve III ve IVII ve III II ve IVIII ve IV Evrimle me s recinde a a dakilerin hangisinin meydana gelmesinde do al se ilimin katk s yoktur A B C D E Canl t rlerinin de i ik ortamlara uyumunun sa lan mas nda Pop lasyonlarda yeni mutasyonlar n ortaya kma s nda Pop lasyondaki alel frekans n n de i mesinde Pop lasyondaki genotip frekanslar n n de i me sinde Uygun fenotipe sahip bireylerin korunmas nda 11 12 Bitkilerde a a dakilerin hangisinde verilen yap kar s ndaki i levi yapmaz Yap A B C D E Mumsu tabaka Gaz al veri ini kolayla t rma T yler Aromatik kimyasallar salg lama Hidatot Fazla suyu d ar atma Stoma h cresi Fotosentezi ger ekle tirme Salg cepleri B ceklerle tozla maya yard mc olma Bitkilerde palizat parankimas h crelerinin sitoplaz malar nda glikoz miktar n n deri iminin azalmas durumunda bu h crelerde I h crenin su tutma kapasitesinin azalmas II ozmotik bas nc n d mesi III turgor bas nc n n artmas olaylar ndan hangilerinin ger ekle mesi beklenir A B C E D Yaln z IYaln z IIYaln z III I ve IIII ve III 13 14 Di er sayfaya ge iniz 4 SYM 2012 LYS2 B Y ok y ll k bitkilerde suyun odun borular nda ksilem de y kselmesiyle ilgili a a daki ifadelerden hangi si yanl t r A B C D E Yapraklarda fotosentez s ras nda t ketilen su nede niyle yaprak h crelerindeki ozmotik bas nc n artma s su molek llerinin yukar ekilmesinde etkilidir Hidrojen ba lar yla olu an kohezyon kuvveti saye sinde su s tunu olu ur K k h crelerine aktif ta mayla su al n r Odun borular n n k lcal yap da olmas suyun y ksel mesine katk yapar Yapraklardan terlemeyle yitirilen su bitkinin st k s mlar nda bir ekme kuvveti yarat r Bir a ac n bir dal n n kabu undan floem h creleri kambiyum da d hil olmak zere halka eklinde ke silip kar ld nda a a dakilerden hangisinin ger ekle mesi beklenir A B C D E A ac n kurumas Bu dalda retilen fotosentez r nlerinin di er k s m lara ta nmas n n engellenmesi K kle al nan su ve madensel tuzlar n bu dal n ucuna ula amamas Bu daldaki yapraklarda fotosentez olmamas A a ta meyve olu umunun ortadan kalkmas 15 16 Bir incelemede bir a ac n ya halkas n n di er y llarda olu anlara g re daha dar oldu u saptanm t r Bu durumun ortaya kmas na a a dakilerden han gisi neden olarak g sterilemez A B C D E Ya miktar n n azalmas Ortam s cakl n n azalmas Ald k miktar n n azalmas Ortamda bitki zararl lar n n artmas Topraktaki azotlu bile iklerin miktar n n artmas Uyar lar kar s nda bitkilerde g r len hareket uyaran n y n ne ba l olursa tropizma uyaran n y n ne ba l olmazsa nasti ad n al r Buna g re a a dakilerden hangisi nasti ye rnektir A B C D E Bitki g vdesinin yer ekimi kuvvetinin aksi y n nde b y mesi Bitki k klerinin toprakta suyun bulundu u b lgelere do ru b y mesi Sar l c bitkilerin zel eme leriyle ba ka bitkilerin g vdelerine sar lmas Ak amsefas bitkisinin i eklerinin ayd nl kta kapa n p karanl kta a lmas S k ormanlarda b y k a a lar n altlar ndaki alanlar da ya ayan k k bitkilerin k giren b lgelere do ru b y mesi 17 18 Di er sayfaya ge iniz 5 SYM 2012 LYS2 B Y nsanda b brek st bezinin z medulla ve kabuk korteks b lgesinden salg lanan kortizol ve adrena lin hormonlar n n ger ekle tirdi i a a daki i levler den hangisi ortakt r A B C D E Metabolik h z art rma Kan bas nc n art rma Ba kl k sistemini bask lama Sindirim etkinliklerini azaltma Kanda glikoz d zeyini art rma N ron boyunca iletilen impulsla ilgili olarak a a dakilerden hangisi uyar n n iddeti hakk nda bilgi verir A B C D E S kl frekans H z Genli iY n Atlamal iletilmesi A a dakilerden hangisi deri solunga akci er ve trake solunum sistemlerinin ortak zelliklerinden biridir A B C D E V cut i erisine g m lm olmalar Gaz de i im y zey alanlar n n d etkenlerden korunmu olmas Gaz de i im y zeylerinin nemli olmas Solunum gazlar n n kanla ta nmas Gaz de i im y zeyi evresinde k lcal damar a n n bulunmas 19 20 21 A a daki e ri normal bir insanda egzersiz s ras nda ve dinlenme s ras nda dokulardaki ve akci erlerdeki hemoglobinin oksijenle doygunluk durumunu g stermektedir Buna g re e ride dinlenme s ras nda dokulardaki he moglobinin oksijen doygunlu u ile akci erlerdeki he moglobinin oksijen doygunlu u aras nda k ile g steri len bir fark vard r Bu fark n ortaya kma nedeni a a dakilerden han gisidir A B C D E Egzersiz s ras nda kullan lan oksijen miktar Dinlenme s ras nda kullan lan oksijen miktar Egzersiz s ras nda eritrositlerdeki hemoglobine ba lanan karbondioksit miktar Oksijen k smi bas nc n n art na ba l olarak azalan hemoglobin miktar Egzersiz s ras nda hemoglobine ba l kalan oksijen miktar 22 Di er sayfaya ge iniz 6 SYM 2012 LYS2 B Y nsan n kan dola m nda kan bas nc aorttan ba lay p atardamar k lcal damar a toplardamar ve ana toplar damar boyunca de i ir Bu de i meyi g steren grafik a a dakilerden han gisidir A B C D E 23 nsanda sindirilerek ba rsaklardan emilen ya lar n en yo un olarak bulundu u damar a a dakilerden hangisidir A B C D E nce ba rsak toplardamar Karaci er st toplardamar Sol k pr c k alt toplardamar Kal n ba rsak toplardamar Kap toplardamar Normal olarak sa l kl bir insan n nefronlar nda a a dakilerin hangisinde verilen olay ger ek le mez A B C D E Toplama kanal nda re yo unlu unun art r lmas Suyun ozmosla geri emilmesi Hidrojen iyonlar n n aktif ta nma ile distal t b le salg lanmas Sodyum iyonlar n n aktif ta nma ile geri emilmesi Plazma proteinlerinin Bowman kaps l i erisine ge mesi 24 25 Di er sayfaya ge iniz 7 SYM 2012 LYS2 B Y B y t ld evrede akarsu veya su birikintisi bulun mayan bir rde in bir g l kenar na g t r ld nde di er rdekler gibi suya girip etkin bir ekilde y zd g zleniyor Bu rde in y zmesi a a dakilerin hangisiyle edi nilmi davran a bi